Prezident İlham Əliyevin Gürcüstana səfəri Cənubi Qafqazda yeni mürəkkəb geosiyasi proseslər fonunda reallaşdı. Xüsusilə ABŞ və Gürcüstan arasında diplomatik müstəvidə canlanma və ikitərəfli təmaslar, regionda yeni sülh çağırışları prezidentin səfərini mühüm edir. Məhz prezident İlham Əliyevin Tiflisdə keçirdiyi görüşdə regional sülhün və əməkdaşlığın inkişafına hesablanıb.

ABŞ - İran arasında Pakistan və Türkiyənin vasitəçiliyi ilə 45 günlük atəşkəs rejiminin tətbiqi ilə danışıqlar gedir. Danışıqlarda əsasən Hörmüz boğazının açılması əsas müzakirə predmetidir. Əgər, İran danışıqlarda Hörmüz boğazının açılmasına razı olarsa, atəşkəs rejimi təmin oluna bilər. Qeyd edim ki, Avropa ölkələri və bir çox ölkələr üçün Hörmüz boğazı açıqdır. Amma, ABŞ özü Hormiz boğazına nəzarət etmək istəyir.

ABŞ prezidenti Donald Trampın Rusiya ilə İran məsələsində müəyyən sövdələşməyə getməsi mümkündür. Bu kontekstdə ABŞ-ın Ukraynaya dəstəyinin zəifləməsi və ya Kiyevə təzyiqlərin artması mümkündür. Belə təzyiqlər Ukraynanın mövqeyini dəyişmək və danışıqlara məcbur etmək məqsədi daşıya bilər. Xüsusilə, Ukraynanın tam şəkildə Rusiyaya tabe olması və kaputilyasiya imza atmasıdır.

Ermənistanın eks-prezidenti R. Koçaryan "Hayastan" bloku tərəfindən baş nazirliyə namizədliyi irəli sürülüb. Rusiyanın dəstək verdiyi R. Koçaryan və iş adamı S.Karapetyanın "Güclü Ermənistan" partiyasının N. Paşinyana qarşı ciddi şəkildə kampaniya aparacağı gözlənilir. Rusiya hər iki partiyanı dəstəklənəklə N. Paşinyanın elektoradini parçalamağa çalışır.Buna baxmayaraq hər iki siyasi təşkilatin N.Pasinyanın qələbəsinə ciddi maneə yaradacağı mümkün görünmür.

ABŞ-ın diqqətinin İranla müharibəyə yönəlməsi Ukraynaya hərbi yardımların gecikdirilməsinə səbəb olur. Bundan istifadə edən Rusiya Ukrayna cəbhəsində hərbi təzyiqləri artırmağa çalışır. Lakin Ukrayna artıq kifayət qədər möhkəm müdafiə mövqeləri formalaşdırıb və Rusiyanın quru qoşunları ilə ciddi irəliləyiş əldə etməsi real görünmür.

ABŞ vasitəçiliyi ilə növbəti dəfə Cenevrədə Rusiya–Ukrayna danışıqları keçiriləcək. Bu görüşlər Ukraynanın cəbhə xəttində müəyyən irəliləyişlər əldə etdiyi bir mərhələyə təsadüf edir. İndiyə qədər baş tutan danışıqların demək olar ki, hamısı əsasən Vladimir Putinin qeyri-konstruktiv və maksimalist mövqeyi səbəbindən nəticəsiz qalıb.

İran Azərbaycanın ikinci Qarabağ müharibəsindən sonra regionda yaratdığı siyasi nizamı qəbul etməyərək müxtəlif üsullarla Azərbaycana təzyiq etməyə başladı. Heç bir təzyiq nəticə verməyərək, Tehranda Azərbaycan səfirliyinə qarşı silahlı terror həyata keçirdi.

Münhen Təhlükəsizlik konfransında Almaniya kansleri Friedrich Merz daha aydın və konkret çıxış edərək yeni dünya siyasi nizamında ölkəsinin mövqeyini ortaya qoydu. Bu çıxış müəyyən mənada Avropa İttifaqı üçün yeni siyasi-hərbi konsepsiyanın konturlarını da müəyyənləşdirdi.

Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanın seçkilərə qədər Azərbaycanla yekun sülh müqaviləsinin imzalanmasını hökumət proqramına daxil etməsi həm daxili, həm də xarici auditoriyaya hesablanmış addım kimi qiymətləndirilməlidir. Bu, ilk növbədə Vaşinqtona mesajdır ki, rəsmi İrəvan sülh gündəliyinə sadiqdir və prosesi sürətləndirməyə hazırdır.

Ötən ilin avqustun 8-də Azərbaycan və Ermənistan arasında Vaşinqtonda sülh paraflanmasının imzalanması, həmçinin TRİP layihəsi ilə bağlı üçtərəfli razılaşmanın əldə edilməsi bu prosesin əsası qoyuldu.

Ermeni separatçı və hərbi cinayətkarların ömürlük cəzaya məhkum edilməsi ədalətli və beynəlxalq hüquqa uyğundur. 30 il Azərbaycana qarşı işğal və separatçı fəaliyyət göstəriblər. Bundan əlavə, insanlıq əleyhinə kifayət qədər cinayətləri sübut olunub. Bu, Azərbaycanın daxili işidir. Heç bir dövlət bu məsələ ilə bağlı Azərbaycana irad tuta bilməz.