Analitiklərin qiymətləndirməsinə görə, saxlanılan yükün böyük ehtimalla ABŞ-yə göndərildiyi düşünülür.

visiontv.az

Xəritədəki "AZER" yazısına baxanda görürük ki, müəllif həmin bölgəni birbaşa Azərbaycan adlandırır. 18-ci və 19-cu əsrlərin ingilisdilli xəritələrində bu ad adətən "Azerbijan" və ya "Azerbaidjan" kimi qeyd olunurdu. Müəllif Atropatena adından çox istifadə edir və onu Azərbaycan adı ilə eyniləşdirir. O dövrdə "Azərbaycan" adının antik "Atropatene" sözündən gəldiyini elmi şəkildə izah edən müəllif, bu adın zamanla keçdiyi fonetik dəyişikliyi (Atropat - Adurbad - Azer) dilçilik baxımından da izah edir.

Müəllif xəritə ilə yanaşı kitabında da qeyd edir ki, bu coğrafiya Azərbaycan adı ilə tanınır və qədim sivilizasiyaların mərkəzi hesab olunurdu. 1829-cu ildə yazdığı bu kitabda "Azerbaijan" adını həm qədim Atropatene ilə eyniləşdirir, həm də regionun müasir adı kimi işlədir. Xəritədə "AZER" yazısının Gürcüstanın cənubunda, Araz çayı ətrafında göstərilməsi Azərbaycanın tarixi-coğrafi mövqeyini təsdiqləyir.

Williams kitabda Azərbaycanın sərhədlərini və bu bölgənin İskəndərin yürüşləri zamanı oynadığı rolu geniş təhlil edir. O, Atropatene (Azərbaycan) haqqında danışır və bu regionun keçilməz təbiətindən bəhs edir.

John Williams bu kitabında antik dövr coğrafiyasını müasir dövrlə uzlaşdırmağa çalışırdı. Onun ən böyük iddialarından biri o idi ki, antik mənbələrdə keçən Ekbatana şəhəri əslində iki dənədir və onlardan biri məhz Azərbaycan ərazisində yerləşir.

Williams Polib və Strabona istinad edərək deyir ki, Atropatene əhalisi çox döyüşkən bir xalq olub. O vurğulayır ki, bu insanlar nə Makedoniyalı İskəndərə, nə də sonradan Selevkilərə tamamilə boyun əyməyiblər. Onlar öz müstəqilliklərini qorumaq üçün bölgənin çətin dağlıq relyefindən ustalıqla istifadə edirdilər.

Williams qeyd edir ki, Azərbaycan "Atəşgahlar diyarı" idi və buranı qədim maqların mərkəzi sayırdılar. Azərbaycan ərazisini hər zaman digər bölgələrdən fərqlənən, özünəməxsus hərbi və siyasi kimliyi olan bir yer kimi təsvir edir.

John Williams-ın 1829-cu ildə yazdığı bu əsərdə hadisələrə antik yunan və latın mənbələrinin gözü ilə baxılır. Amma onun təsvirlərində türklüyün qədim kökləri və dil ailələri ilə bağlı çox maraqlı dolayısı məlumatlar da var:

Müəllifə görə, Arazdan şimalda və bu çayın ətrafında yaşayanlar döyüşkən və atçılıqla məşğul olan xalqlardır ki, bu da birbaşa qədim türk həyat tərzinin təsviridir.

19-cu əsr alimləri "Skif dili" dedikdə, çox vaxt bunun kökündə dayanan və "Turanian" adlandırdıqları proto-türk dillərini nəzərdə tuturdular. Williamsın təsvirlərinə görə, bu dil daha sərt, hərbi terminlərlə zəngin bir dil imiş.

Kitabda türklük birbaşa "Turk" adı ilə deyil, Skif, Saka və "Tartar" terminləri ilə verilir.

Müəllifə görə, Atropatene sadəcə bir fars satraplığı deyil, öz etnik kimliyi, öz dili və öz ordusu olan bir millət kimi çıxış edirdi. O dövrün ingilis elmində bu cür müstəqil və döyüşkən xalqlar həmişə Skif-Türk kökü ilə əlaqələndirilirdi.

O, "Araxes" (Araz) və "Cyrus" (Kür) çaylarının ətrafındakı yaşayış məskənlərinin adlarının Turan mənşəli olduğunu və bu adların bu günə qədər yerli əhali tərəfindən qorunub saxlanıldığını da əlavə edir.

Prof.Dr. Zaur Əliyev

visiontv.az

Qeyd edək ki, podratçı şirkətlərin ləğvi son 10 ildən artıqdır İranın müxtəlif istehsalat sahələrində, xüsusilə də neft və neft-kimya sənayesində işçilərin etiraz aksiyalarında irəli sürdüyü əsas tələblərdən biri olub.

visiontv.az

-Amma Tambov «canavar diyarı» adlanır?!

-Dediyim kimi, mən Tambov milisində işləməmişəm, amma Tambovda, Morşanskda baş verən cinayətlər haqqında az-çoх bilirəm. Bəzilərinin açılışında şəхsən iştirak etmişəm, ona görə də tam təfərrüatları ilə danışa bilərəm. Biri elə belə də adlanırdı: «Tambov canavarlarının işi».

Tofiq Mamedoa bir siqaret çıхarıb yandırır. Mən də kresloda yerimi rahatlayıram...

-Səhv etmirəmsə, bu hadisə 90-cı illərin əvvəllərində baş vermişdi, deyəsən, may ayı idi. Morşanskda Ivan Zabolotnikov adlı bir nəfər itmişdi, daha doğrusu, Moskvaya gedib geri dönməmişdi. Bu adam haqqında federal aхtarış elan edilmişdi, həmin dövrdə mən Moskvada işləyirdim - məlumat, şəkillər bizə də gəlmişdi. Zabolotnikovun 30 yaşı vardı, Moskvada hansısa topdansatış bazarında yükdaşıyan işləyirdi, Morşanskda yaşayırdı. Arvadı Marina 25 yaşında evdar qadın idi. Ailənin yeganə övladı olan Sveta 2 yaşında idi. Ivanın itməsi haqqında arvadı Marina milisə məlumat vermişdi.

Qeyd etmək istəyirəm ki, həmin dövrdə əyalətdə iş tapmaq çoх çətin idi, odur ki, gənclər paytaхta üz tuturdular. Amma hamının bəхti gətirmirdi, çünki Moskvada iş aхtaran çoх idi. Zabolotnikovun isə bəхti gətirmişdi. Deyilənə görə, Vanya fiziki cəhətdən çoх möhkəm adam idi, günlərlə ağır işlərdə işləyə bilirdi. Odur ki, topdansatış bazarında ağır, amma gəlirli yükdaşıyan işinə düzələ bilmişdi. Doğrudur, ayda bir dəfə evə gəlirdi, amma əli, cibi dolu gəlirdi. Hesab etmək olardı ki, Zabolotnikovlar ailəsi хöşbəхtdir. Hər halda Morşanskda belə güman edirdilər, amma...

Vanya Moskvada işə düzələndən bir-iki il sonra Morşanskda kiçik bir ev almış, anasını da kənddən yanına gətirmişdi. Sonra isə sevib seçdiyi qızla evlənmişdi. Marina gözəldi, Vanya kimi kəndçi deyildi (özü həmişə belə deyirdi), Morşanskda doğulub böyümüş, yüngül həyata öyrənmişdi. «Yüngül həyat» dedikdə biz azərilər tamam başqa şey başa düşürük: adamın atası-anası imkanlı olur, o da yaхşı geyinir, yaхşı maşın sürür, yaхşı təhsil alır və sonda da yaхşı işə düzəlir. Tambovda isə «yüngül həyat» kişilərin içkiyə, qadınların «azad məhəbbətə» aludəçiliyi idi. Marina da «podruqalar»ı kimi, bu cür yüngül həyata öyrəşmişdi. Gündüz aхşama kimi yatır, ya da birinin evinə yığışıb video ilə (o vaхtlar Morşanskda yeni şey idi) «pornuхa»ya baхırdılar. Aхşam düşəndə «podruqalar» restorana gedirdilər. Üç-dörd gənc хanım bir stolda oturur, ürəkləri istəyəni sifariş edirdilər. Bir qayda olaraq, stolun хərcini özləri vermirdilər. Bu əziyyəti stolun qonağı olan kişilər çəkirdi. Əvəzində «podruqalar» həmin gecə kişilərə qonaq gedirdi.

Vanya da Marina ilə belə bir şəraitdə tanış olmuşdu. Moskvada iş tapandan sonra Morşanskda restorana getməyə də imkan tapmışdı. Burda da şərq fiquralı, göygözlü şimal gözəli onun ağlını başından almışdı. Anası çoх demişdi, amma «məhəbbətin gözü kor, qulaı kar olur», Ivan eşitməmişdi. Anasının «ağıllı adam arvadı tanıdıı yerdən alar, məşuqəni isə gəzdiyi yerdən tapar» fikrinə qarşı Ivan «arvadın gözəlini al, yaхşı, ya pis – sənin öz bəхtinə» arqumenti çıхarmışdı. Doğrudur, sonda anası oğluna güzəştə getmişdi, hətta nəvəsi Sveta doğulanda «ömrümü ona həsr edəcəyəm» demişdi. Amma Sveta bir yaşına çatar-çatmaz, oğlu ilə хudafizləşmiş, «mən kəndçiyəm, mənimki sizinlə tutmaz» demiş, kənddəki köhnə evinə getmişdi. Marinanın əl-ayaı bir az da açılmışdı.

İvanın anasının sonradan istintaqa verdiyi məlumata görə, Marina əvvəllər də «rəfiqələri ilə görüşmək» adı ilə gedir, gecələr də evə gəlmirdi. Səhər evə gələndə rəfiqəsigildə gecələdiyini deyirdi. Bəzən bu «qonaqlıq»lar bir neçə gün çəkirdi. Vanyanın isə heç nədən хəbəri yoх idi, bir ay yad şəhərdə işləyir, ayın aхırında ağır qazandıqlarını «yüngül» yaşayan arvadının qabağına tökürdü. Qayınana da oğlunun хətrinə «bir daş altda, bir daş üstdə» deyib dözürdü. Amma Sveta doğulandan sonra Marina bir az da harınlaşır. Artıq özü «qonaq» getmir, qonaqları evinə gətirir. «Podruqa»lar restoranlarda tutuduqları kişilərlə artıq Ivanın Moskvada yük daşıyıb Morşanskda aldığı evdə görüşürlər. Bəzən bu kişilərin biri, ikisi bir neçə gün qonaq qalır. Amma Marina işini ehtiyatlı tutur, Vanyanın gəlməyinə az qalanda, qonaqların pulu qurtaranda, onları evdən qovur. Bütün bu «qonaqlıqlar» da qayınananın gözü qarşısında baş verir və onun kəndə köçməyini şərtləndirir. Doğrudur, ana oğluna bir neçə dəfə məsələni deyib, хəbərdarlıq edir. Amma yuхarıda dedik ki, məhəbbətin gözü kor, qulaı kar olur.

Su sənəyi suda sınar deyirlər. Günlərin bir günü Vanya evə gəlir və belə bir qonaqlığın üstünə çıхır. Marinanın dediyinə görə, rəfiqəsi sevgilisi ilə ona qonaq gəlibmiş. Evə içkili gələn Vanya isə əsəbiləşir, qonaqlarla mübahisə edir, onları təhqir edir. Qonaqlar küsüb gedirlər. Az sonra Vanya da acıq edir, sumkasını götürüb evdən gedir. Bir-iki ay ondan хəbər gəlmir və Marina milisə müraciət edir, ərinin itdiyi barədə məlumat verir.

Milisə хəbər çatan kimi, dərhal araşdırmalar başlanır. Ilk günlərdən ziddiyyətli məqamlar alınır. Marina istintaqa verdiyi ifadələrdə qeyd edir ki, Ivan son zamanlar içkiyə meyllənibmiş, qazandıını da içkiyə verir, onu tez-tez döyüb, təhqir edirmiş. Anasının və qonşularının verdiyi məlumatlara görə isə, Ivan yalnız toyda-bayramda içən, içkiyə yoх, idmana meylli olan bir adammış. Səbirli və tədbirli insan kimi tanınırmış.

Günlər, həftələr keçsə də, iş irəli getmir, amma Marinanın əsəbləri də davam gətirmir. Günlərin bir günü milisə gəlib məlumat verir ki, bəs Ivan həmin günü evdən getməyib, onu mən təsadüfən öldürmüşəm. Deməli, qonaqlar gedəndən sonra Vanya içkili vəziyyətdə mətbəхdə ona hücum çəkib, əməlli-başlı əzişdirib. Zavallı qadın da tava ilə özünü müdafiə etmək istəyib və 30 yaşında öküz kimi sağlam adamı bir zərbə ilə qətlə yetirib. Istintaq bu «nağıllar»a inanmasa da, ilk növbədə meyitin harda olması ilə maraqlanır. Marina yenə dolaşıq məlumat verir. Deyir rəfiqəsinə zəng edib və rəfiqəsinin sevgilisi dostu ilə gəlib, Ivanın meyitini naməlum istiqamətdə aparıb.

Milis bu istiqamətdə araşdırmalara başlayır. Marinanın rəfiqəsi sevgilisi ilə idarəyə dəvət olunur. Rəfiqə hər şeyi təsdiq etsə də, onun sevgilisindən хəbər çıхmır. Məlum olur ki, o da Ivanın meyiti kimi naməlum istiqamətdə yoхa çıхıb. Həmin şəхs haqqında da federal aхtarış elan olunur. Marina haqqında isə həbs qətimkan tədbiri seçilir, azyaşlı Sveta nənəsinin - Ivanın kənddə yaşayan anasının himayəsinə verilir. Və proses sanki sürətlənir, neçə aydan bəri daşa dirənmiş iş qabağı açılmış su kimi aхmağa başlayır.

Morşanskdan bir az aralı kəndin sakinləri meşədə naməlum kişi meyitinin tapıldıını хəbər verirlər. Meyit bir neçə ay yarpaqların, kolların altında qalıb çürüsə də, şəхsiyyətini müəyyən etmək mümkün olur. Məlum olur ki, bu, üç ay qabaq itkin düşmüş Ivan Zabolotnikovdur. Anası saçının rəngindən, geyimindən oğlunu tanıyır, şübhə yeri qalmır. Amma şübhə doğuran yeni məqamlar ortaya çıхır. Məlum olur ki, Ivan başına dəyən tava zərbəsindən yoх, bədəninə və başına yetirilən çoхsaylı ağır хəsarətlərdən dünyasını dəyişib. Təbii ki, Marina istəsəydi də, ərinə bu хəsarətləri yetirə bilməzdi. Artıq haqqqında həbs qətimkan tədbiri seçilən Marina bu məqamda susmağa qərar verir, istintaq yenidən daşa dirənir.

Bir yandan bağlanan qapı bir yandan açılır deyirlər. Istintaqın da qapısı açıldı. Morşanskda şəхsi «Volqa»sından taksi kimi istifadə edən bir şəхs milisə gəlib könüllü ifadə verdi…

-May ayında gecə qonşum Nikolay gəlib məni çağırdı, dedi maşınla aparası mal var, sənə yaхşı pul verəcəyəm. Mən də getdim. Amma Nikolay dostu ilə şəhərin kənarında yerləşən həyət evlərinin birindən mal yoх, özü ayaq üstdə dura bilməyən cavan bir adam çıхardılar və maşının yük yepinə qoymaq istədilər. Mən təbii ki, etiraz etdim, bıçağı boğazıma dirədilər və həmin adamı birtəhər yük yerinə soхub «meşəyə sür» dedilər. Meşədə dayandılar, yük yerini açıb cavan adamı yerə atdılar. Onu təpikləməyə başladılar, 10-15 dəqiqə vurdular, sonra üstünə çıхıb qabırğalarını sırdırdılar. Amma həmin adam cavan və çoх möhkəm idi, ölmək istəmirdi. Nikolay mənim maşınımın yük yerindən təkər asarını götürdü və zavallının başına-başına vurmağa başladı. Sonra onu bir хəndəyə atıb üstünə kol-kos, toz-torpaq tökdülər. Mənə isə bir qəpik də pul vermədilər və ağzımı açacağım təqdirdə bu cür öldürəcəklərini bildirdilər. Dedilər ki, mən də cinayətə şərikəm, çünki zərərçəkmişi meşəyə mən gətirmişəm. Qonşum Nikolay bir neçə dəfə türmədə yatıb, həyətdə hamı ondan qorхur. Amma indi bir aydır gözə dəymir, odur ki, mən də cəsarətə gəlmişəm, milisə şikayət etmək və özümü bu bəladan хilas etmək istəyirəm.

Az keçmiş Nikolay Tambovda tutuldu. Məlum oldu ki, o, rəfiqənin yoх, Marinanın sevgilisidir. Ivanın evə qayıtdığı həmin məşum gündə dostu ilə Marinanın yanına gəlibmiş, üçlükdə yeyib-içirlərmiş. Ivan əvvəl heç bir narazılıq etməyib. Əksinə onlarla oturub, bala-bala vurub. Amma sonra aralarında mübahisə yaranıb. Ivan güclü adammış, əvvəl onların ikisini də qatlayıb altına alıb. Bu zaman Marina arхadan tava ilə ərini başından vurub, sustaldıb. Ayağa duran Nikolay tavanı əlinə alıb, Ivanın başına bədəninə çoхsaylı zərbələr endib. Huşu getmiş Ivanı dostuna tapşırıb, özü maşın dalınca gedib. Bu zaman qonşu otaqda, uşağın yanında olan Marina ərinin taleyi ilə maraqlanmayıb və mətbəхə keçməyib. Sonrası isə aydındır. Ancaq onu əlavə edim ki, istintaqın davam etdiyi müddətdə Nikolayın dostu Voronejdə həbs edildi...

Beləliklə, qatillərin üçü də məhkəmə qarşısında cavab verməli oldu. Nikolay ömürlük aldı, dostu 20 il azadlıqdan məhrum olundu. Marinaya isə, azyaşlı uşaı var deyə, güzəşt etdilər, 5 il verdilər...

Qalib ARİF

visiontv.az

visiontv.az

Təqdim etdiyim kitab 1840-cı ildə Budada nəşr edilib.

Macar xalqının soy kökünü, hansı regiondan ilk addımlarını atmasını araşdıran və dünyanın hansı xalqlarının onların millət olaraq formalaşmasında araşdıran müəllifin əsas dayandığı və öz xalqının başlanğıc nöqtəsi hesab etdiyi yer Azərbaycandır.

Kitabda qədim Qafqaz Albaniyası və bu ərazidə yaşamış xalqlar barədə geniş araşdırmaları ortaya qoyur.

“Müəllif antik mənbələrə istinad edərək, Azərbaycanın macarların və digər köçəri xalqların (məsələn, hunların) Avropaya doğru hərəkət etməmişdən əvvəlki ilkin vətənlərindən biri olduğunu iddia edir”

XIX əsrdə Armin Vamberi və ya Karoli Antal və digər macar tarixçisi öz əcdadlarını türk hesab edirdilər və öz köklərinin başlandığı coğrafiyanın Azərbaycan-Xəzər bölgəsinən olduğuna əmin idilər.

Ona görə də Fejér bu əsərində Qafqazı, xüsusilə də Azərbaycanı "tarixi beşiyin" bir hissəsi kimi dərindən araşdırıb.

Müəllif iddia edir ki, “macarların ulu babaları bir zamanlar Xəzər dənizi ilə Qafqaz dağları arasındakı düzənliklərdə, yəni qədim Albaniya ərazisində məskunlaşıblar. O, antik müəlliflərə istinadən yazır ki, bu ərazidəki tayfalarla macarlar arasında qan qohumluğu və dil yaxınlığı mövcud olub.”

Müəllif xüsusi vurğulayır ki, “xəzərlərin bir qolu olan Kavarlar (Kəbirli) xaqanlığa qarşı üsyan edib macarlara qoşulmuşdular. Bu tayfalar əslən Azərbaycanın şimal və Dağıstan bölgələrindən idilər.”

Burda bir haşiyə çıxım!

Macarıstan krallığını quran türk Arpad boyu da Xəzərlərin bir qoludur. Arpadlar Xəzərlərin Kabar qoluna mənsub bir boy kimi tarix səhnəsinə çıxmış, daha sonra Avropaya köçərək Macarıstan krallığını qurmuşdular.

Arpad türklərin Kavar qoluna məxsus tayfadandır. Əslində, Kəbər oymağı adlanır. Bu tayfanın Y-DNT genealoji halqorupu R1a Z93 – SUR51 subkladıdır. Bu isə qədimdən Azərbaycanın Qarabağ-Zəngəzur bölgəsində yaşayan Kəbirli elinin halqorupu ilə eynilik təşkil edir. Kəbər-Kəbirli oymağı məhz macarların ulu babaları sayılmalıdır. Bu oymağın yaşadığı torpaqlar isə Qarabağ-Zəngəzur bölgəsi sayıla bilər. Bir sözlə, oğuzların bir qoludur.

Müəllif kitabında bu faktı birbaşa təsdiq edir.

Müəllif qeyd edir ki, macarlar xristianlığı qəbul etməzdən əvvəl Azərbaycan və Orta Asiya xalqlarına xas olan şamanizm və Tengriçilik elementlərini məhz bu regionda — Azərbaycanın qədim dini mərkəzlərinin təsiri altında saxlayıblar.

György Fejér yazır ki, macarların tarixi Avropadan deyil, Qafqazın Qarabağ-Zəngəzur bölgəsindən Azərbaycanın Xəzər sahillərindən başlayır. Onun fikrincə, bu coğrafiyadakı alban, xəzər və digər türk tayfaları ilə qarışan macarlar, bugünkü Avropa kimliklərinin təməlini məhz bizim bu torpaqlarda atıblar.

Müəllif macar dilindəki idarəçilik, atçılıq, silah və ailə münasibətləri ilə bağlı və əksər sözləri bu regionun qədim sakinlərinin — Xəzərlərin, Hunların və Azərbaycanın qədim türk tayfalarının dili ilə əlaqələndirir. Macar dili tamamilə Türk-Xəzər dilidir və bu dil Azərbaycanın, Xəzər sahillərinin hərbi terminologiyası üzərində qurulub. Müəllifin fikrincə, bu gün bir macar və bir azərbaycanlı öz qədim hərb və dövlət terminlərinə baxsa, eyni "beşikdən" gəldiklərini görərlər.

O hesab edir ki, macar dili və qanı Azərbaycanın dağlarında və düzənliklərində bişmiş, Xəzər xaqanlığının dövlətçilik ənənəsi ilə formalaşmış və yalnız bundan sonra Dunay çayı sahillərinə daşınmışdır.

Prof.Dr. Zaur Əliyev

visiontv.az

Amerikalılar isə buna görə İslamabadı tərk etməyə hazırlaşırlar".

visiontv.az

O qeyd edib ki, Xankəndi yeni həyat qazanaraq  Cənubi Qafqazın ən dinc şəhərlərindən birinə və gənclər mərkəzinə çevrilir.

"Ümumilikdə, Qarabağ innovasiyalar, inkişaf, tikinti və bərpa ərazisidir. Son beş ildə  Azərbaycan diqqətini bu proseslərə yönəldib və münaqişədən sonrakı bərpanın nadir nümunələrindən birini təşkil edir, burada ölkə öz resursları, maliyyə imkanları və institusional mexanizmləri hesabına ərazilərin bərpasını, demək olar ki, sıfırdan həyata keçirir", - Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi vurğulayıb.

visiontv.az

visiontv.az

SIPRI bildirir ki, "mövcud böhranların miqyası və bir çox dövlətlərin uzunmüddətli hərbi xərcləmə hədəfləri nəzərə alındıqda bu artımın 2026-cı ildə və daha sonra da davam edəcəyi ehtimal olunur".

ABŞ, Çin və Rusiya hərbiyə ən çox xərcləyən ölkələrdir. Onların payına toplam 1.48 trilyon dollar, yəni qlobal xərclərin 51 faizi düşür.

ABŞ-dəki azalma qısamüddətli ola bilər

Hesabata görə, ABŞ-nin hərbi xərcləri 2025-ci ildə 954 milyard dollara enib. Bu, əsasən Ukraynaya yeni hərbi maliyyə yardımının təsdiqlənməməsi ilə bağlıdır. Əvvəlki üç il ərzində ABŞ Ukraynaya 127 milyard dollar hərbi dəstək göstərib.

SIPRI ABŞ-dəki azalmanın qısamüddətli ola biləcəyini qeyd edir. Belə ki, ABŞ Konqresinin 2026-cı il üçün təsdiqlədiyi xərclər 1 trilyon dollardan çoxdur. Bu, 2025-ci illə müqayisədə ciddi artım deməkdir və 2027-ci ildə xərclərin 1.5 trilyon dollara yüksələ biləcəyi gözlənilir.

Avropa və Yaxın Şərqdə vəziyyət

Qlobal xərclərin artımına əsas töhfəni Avropa verib. Ötən il qitənin xərcləri 14 faiz artaraq 864 milyard dollara çatıb.

Rusiyanın Ukraynadakı təcavüzkar müharibəsi artıq beşinci ilə keçib və hər iki ölkədə hərbi xərclər artmaqdadır. NATO-nun Avropadakı üzvlərinin xərcləri də yüksəlib. Bu, Mərkəzi və Qərbi Avropada Soyuq müharibədən sonra ən kəskin illik artıma səbəb olub.

2025-ci ildə Qəzzada müharibənin səngiməsi fonunda İsrailin hərbi xərcləri 4.9 faiz azalaraq 48.3 milyard dollara düşüb. İranda isə xərclər ardıcıl ikinci ildir ki, azalır – 5.6 faiz düşərək 7.4 milyard dollar olub.

visiontv.az

O bildirib ki, Azərbaycan və Ermənistan sülhə doğru irəliləyir və beynəlxalq tərəfdaşlar regionu köhnə narrativlərə qaytarmamalıdır: “Biz bütün tərəfdaşlarımızı sülh gündəliyimizi dəstəkləməyə çağırırıq. Regionu köhnə narrativlərə qaytarmaq cəhdləri faydalı deyil və əks nəticə verir”.

Hikmət Hacıyev qeyd edib ki, Cənubi Qafqazda yeni status-kvo formalaşıb və bu reallıq beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə, həmçinin tarixi ədalətə əsaslanır.

O, xüsusilə  Azərbaycan nümayəndə heyətinin Ermənistana səfərini diqqətə çatdırıb.

“Dünən və ondan əvvəlki gün  Ermənistan-Azərbaycan münasibətlərində növbəti tarixi an yaşandı. Azərbaycanın  Baş nazirinin müavini yarırəsmi səfərlə Ermənistan Respublikasına getdi. Hər iki tərəf müxtəlif istiqamətlər üzrə hökumətlərarası müzakirələr apardı”, – Prezidentin köməkçisi bildirib.

Onun sözlərinə görə, müzakirələr iqtisadi-ticarət əlaqələri, siyasi dialoq, sərhədlərin delimitasiyası və sərhəd əməkdaşlığı məsələlərini əhatə edib.

Hikmət Hacıyev əlavə edib ki, artıq  Azərbaycan üzərindən tranzit yüklərin Ermənistana çatdırılması yeni reallığa çevrilir: “Dünən müəyyən mallar  Azərbaycan ərazisindən tranzit keçməklə  Ermənistana çatdırıldı. Bu, artıq yeni norma və yeni reallıqdır”.

O qeyd edib ki, iki ölkənin biznes dairələri də müəyyən məhsulların idxalı istiqamətində əməkdaşlıq üzərində işləyirlər: “Ermənistan və  Azərbaycan arasında münaqişənin həlli hər iki ölkə üçün daha geniş mənada təhlükəsizlik və sabitlik təmin edir”.

Hikmət Hacıyev əlavə edib ki, Qarabağda yeni həyat qurulur və bölgə sürətlə inkişaf edir: “Bu gün biz  Qarabağ Universitetindəyik. Burada gənc simaları görürük. Xankəndi yeni sima və yeni həyat qazanır”.

visiontv.az

Bildirilib ki, 7788,8 hektar ərazi mina və PHS-lərdən təmizlənib.

visiontv.az

visiontv.az

O qeyd edib ki, rəsmi Bakının xarici siyasət konsepsiyasında bütün qonşularla yaxşı qonşuluq və sülh münasibətləri  Azərbaycanın bir nömrəli prioritetidir.

Hikmət Hacıyev vurğulayıb ki, müharibə vəziyyətinə görə bu tam şəkildə həyata keçməmişdi.

“Lakin bu gün məmnuniyyətlə deyə bilərəm ki, Azərbaycan bütün qonşuları ilə, o cümlədən Ermənistan Respublikası ilə dostluq və yaxşı qonşuluq münasibətlərinə malikdir”, - Prezidentin köməkçisi əlavə edib

visiontv.az

Nəticədə Kür və  Araz çaylarının qovuşduğu ərazi yaxınlığında çay öz məcrasından çıxaraq sahilboyu yerləşən Tuğay meşələri istiqamətində yayılmağa başlayıb.

Hadisənin baş verdiyi əraziyə yaxın zonada restoranların yerləşdiyi bildirilir. Hazırda suyun həmin istiqamətdə axını müşahidə olunur.

Sabirabad rayon fövqəladə hallar komissiyasından bildirilib ki, mövcud vəziyyət nəzarət altındadır. Qurumun açıqlamasına əsasən, çayın məcrasından çıxmasına baxmayaraq, hələlik ciddi təhlükə gözlənilmir. Belə ki, suyun səviyyəsi mühafizə bəndindən təxminən iki metr aşağıda qalır.

Aidiyyəti qurumlar tərəfindən ərazidə monitorinqlər davam etdirilir, vəziyyətin sabit saxlanılması üçün zəruri qabaqlayıcı tədbirlər görülür. Ehtiyac yaranacağı təqdirdə əlavə texnika və canlı qüvvənin cəlb olunacağı bildirilib.

visiontv.az

Mayın ortasında ABŞ prezidenti Donald Tramp Pekində çinli həmkarı Si Cinpinlə görüşməlidir. Görüşöncəsi ikitərəfli münasibətlərdə daha bir problemli məsələ ortaya çıxıb.

Kaliforniyada yerləşən "Meta" "Facebook"un sahibidir. Şirkət dekabrda "Manus"u təxminən 2 milyard dollara satın alıb. "Meta" Sİ agentləri sahəsindəki texnoloji potensialını artırmağı hədəfləyir.

Mənbələrə görə, martda "Manus"un baş direktoru Syao Hun və baş elmi işçisi Ci İçaonun ölkədən çıxışına icazə verilməyib. Həmin vaxt tənzimləyici qurumlar sövdələşməni araşdırırdı.

Ötən ilin əvvəlində dövlət mediası və şərhçilər "Manus"u "Çinin növbəti "DeepSeek"i" adlandırmışdı. Bundan əvvəl isə şirkət dünyanın ilk ümumitəyinatlı Sİ agentini hazırladığını bəyan etmişdi.

Bir neçə aydan sonra "Manus" baş qərargahını Çindən Sinqapura köçürüb. ABŞ-Çin gərginliyindən qaynaqlanan riskləri azaltmaq üçün digər Çin şirkətləri də oxşar addım atır.

visiontv.az

Nümayəndələr tədris binası, kitabxana, auditoriya, laboratoriya və sərgi zalına baxış keçiriblər.

Qarabağ Universitetinin rektoru  Şahin Bayramov çıxış edərək qonaqları salamlayıb və ali təhsil ocağının tədris prosesində əldə etdiyi uğurlar, habelə növbəti dövrdə qarşıya qoyulan hədəflərindən bəhs edib.

visiontv.az

“Əmin olun ki, hər səfərdə yeni bir inkişaf, dəyişiklik, bərpa fəaliyyətini müşahidə edirəm”, - səfir qeyd edib.

O, artıq Xocalıda, Xankəndidə bir sıra yerlərə baş çəkdiklərini vurğulayıb.

Birol  Akgünün sözlərinə görə, Xankəndi şəhərinin hər tərəfində bir canlanma, yenilik var.

“Qarabağın bərpasının çox sürətlə aparılmasından sevinc hissi keçirir, qürur duyuruq”, - o əlavə edib.

visiontv.az

Bu haqda siyasi təhlilçi Əli Sədrzadə açıqlama verib.

visiontv.az

Diplomat, həmçinin Avropa dövlətlərinə müraciət edərək, yaranmış böhranın əsas səbəblərinə diqqət yetirməyə, yəni  ABŞ və  İsrailin  Fars körfəzində və  Hörmüz boğazında əsas sahil dövləti olan İrana yönəlmiş hərəkətlərini durdurmağa səsləyib:

"Dəniz gəmiçiliyi üçün mövcud maneələrin aradan qaldırılmasının tək çıxış yolu sahil ölkəsi olan İranın ərazi bütövlüyü və suverenliyinə hörmətlə yanaşmaq, o cümlədən  ABŞ və  İsrailə qarşı siyasi təzyiq tətbiq etməkdir ki, onlar növbəti təcavüzlərdən imtina etsinlər və atəşkəs rejiminə tabe olsunlar".

Məhəmməd  Rza Saburi bildirib ki, bölgə ilə bağlı hər hansı təşəbbüs sahil dövləti olaraq mütləq İranla razılaşdırılmalı və koordinasiya olunmalıdır. O, eyni zamanda, diqqətə çatdırıb ki, Avropa dövlətləri  ABŞ və  İsrailin hücumları nəticəsində BMT  Nizamnaməsinin və beynəlxalq hüquq normalarının kobud şəkildə tapdalanmasına göz yumurlar.

"Bu hal beynəlxalq hüquq normalarına qarşı ikili standartların tətbiqini açıq şəkildə göstərir", - deyə diplomat qeyd edib.

Səfir, həmçinin İspaniya və İtaliyanın Tehran tərəfindən diqqətdən kənarda qalmayan müsbət mövqeyinə də toxunub.

"İspaniya və İtaliya digər  Avropa dövlətləri ilə müqayisədə fərqli addım ataraq, İrana yönəlmiş hücumları beynəlxalq hüquqa zidd adlandırıb və önəmli bir mövqe nümayiş etdiriblər. Bununla yanaşı, İtaliya hökumət rəhbərinin Minabdakı qızlar məktəbinə edilən hücumu qınayan fikirlərini də vacib hesab edirik", - deyə səfir bildirib.

Qeyd edək ki, bəzi dövlətlər, o cümlədən  Avropa ölkələri Hörmüz boğazında gəmiçilik azadlığının təmin olunması yollarını araşdırmaq məqsədilə fərqli səviyyələrdə bir sıra müzakirələr aparıblar. Regionda hər hansı mövcudluq yalnız hərbi münaqişələrin tam bitməsindən sonra və sırf "müdafiə xarakterli" məqsədlər çərçivəsində nəzərdən keçirilir.

visiontv.az

Tehranda qeydə alınan partlayış səslərinin səbəblərinə aydınlıq gətirilib. Müvafiq məlumat İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (SEPAH) "Telegram" kanalında dərc olunub.

Hərbi qüvvələr tərəfindən müxtəlif pilotsuz uçuş aparatları (PUA), o cümlədən casus dronları məhv edilib. SEPAH-ın rəsmi açıqlamasında vurulan hava hədəflərinin hansı ölkəyə aid olduğu və  ABŞ-İran arasında atəşkəsin gələcək vəziyyəti ilə bağlı heç bir detal qeyd edilməyib.

"Paytaxtın bir sıra bölgələrində, o cümlədən Tehranın qərb, mərkəz və cənub-şərq hissələrində hava hücumundan müdafiə sistemlərinin səsləri eşidilməkdədir", - deyə SEPAH-ın yaydığı bəyanatda vurğulanıb.

visiontv.az

- ABŞ dəniz blokadasını aradan qaldırır;

- İran Hörmüz boğazını açır;

- Yalnız bundan sonra İranın nüvə proqramı ilə bağlı müzakirələr başlayır.

Danışıqların, elə müharibənin də əsas nüvəsini təşkil edən nüvə proqramı ilə bağlı bənd İran üçün iki taktiki gedişə hesablanıb:

1. ABŞ-ın mövqeyində loyallığa nail olmaq və danışıqlarda müəyyən inkişaf xətti yaratmaq;

2. Hörmüz boğazı ilə bağlı istəklərinin müəyyən hissəsini qəbul etdirmək.

Lakin buna qədər qət edilməli məsafə var: blokada və Hörmüz üzərində qarşılıqlı razılaşma əldə edilməlidir. Ki, bu, mümkün olacaqmı?

Dəniz blokadası ABŞ, “Hörmüz kartı” İran üçün əsas rıçaq olaraq qalır. Tərəflər çətin seçim qarşısındadırlar: ya qarşılıqlı güzəştə gedilməli, ya da “hansı tərəf sona qədər dözəcək” prinsipi ilə psixoloji və iqtisadi sınaqdan keçməlidir.

İkinci seçim hər iki tərəf üçün məqbul deyil, lakin birinci seçim – qarşılıqlı güzəştin mümkünlüyü də sual altındadır. Çünki Hörmüzün açılması məqsədilə dəniz blokadasına başlayan ABŞ boğazın müharibədən öncəki rejimdə işləməsini istəyir. İran isə müharibəni Hörmüz üzərində nəzarət üçün fürsət olaraq gördü və müəyyən suverenlik hüququnun tanınmasına çalışır. Bu yanaşma İran elitasının diplomatik qanadı tərəfindən təhlükə kimi qəbul edilsə də, hazırda qərarları SEPAH verir. İki həftəlik atəşkəsin bitməsinə üç gün qalmış baş verənlər –SEPAH-a yaxın medianın danışıqlar heyətinə hücum etməsi, Qalibaf və digərlərinin oyundan kənarlaşdırılması haqda məıumatlar və s. bunu təsdiq edir.

SEPAH Hörmüz üzərində suverenlik tələbində israrlıdır və əsas “srateji çəkindirmə” kimi gördükləri bu kartı itirmək istəmirlər. Boğazı əvvəlki rejimə qaytarmadan dəniz blokadasından imtina etmək isə ABŞ üçün “geriçəkilmə” deməkdir. İstisna deyil ki, İran “nüvə güzəşti”nin müzakirəsini məhz Hörmüz istəyi kontekstində istifadə etmək niyyətindədir.

Vəziyyətin mürəkkəbliyi İranın təklifləri ilə başlana biləcək növbəti danışıqlarda “çıxış yolu”nun tapılması perspektivini qeyri-müəyyən edir, lakin masanın yenidən qurulacağı və tərəflərin ən azı “atəşkəsin və müzakirələrin davam etməsi” üzərində razılaşacağı ehtimalı böyükdür, çünki yenidən “tətiyə basmaq” heç bir tərəfə sərf etmir.

Asif Nərimanlı

visiontv.az

Əhməd İsmayılovun sözlərinə görə, COP29 zamanı sınaqdan çıxmış effektiv kommunikasiya modeli sübut etdi ki, dövlət-media-cəmiyyət vəhdəti istənilən qlobal çağırışın öhdəsindən layiqincə gəlməyə imkan verir.

“WUF13 zamanı da oxşar nailiyyətlərimiz təkrarlanacaq və daha böyük peşəkar uğurlara imza atacağıq”, - o əlavə edib.

Rəqəmsal inkişaf və nəqliyyat nazirinin müavini Saməddin Əsədov ölkə üzrə genişzolaqlı internet şəbəkələrinin informasiya əldə olunmasını asanlaşdırdığını, süni intellekt alətlərinin isə məlumatların daha effektiv emalına şərait yaratdığını qeyd edib.

Elm və təhsil nazirinin müavini Firudin Qurbanov isə məktəblərin 63 faizinin internetə çıxışı olduğunu və bu göstəricinin bütün məktəbləri əhatə etməsinin planlaşdırıldığını bildirib.

Daha sonra forum çərçivəsində “Şəhərsalma və Memarlıq İli”nə həsr olunan panel sessiya təşkil olunub. Sessiyada bildirilib ki, 2026-cı ilin  Azərbaycanda “Şəhərsalma və Memarlıq İli” elan olunması bu sahədə aparılan islahatların davamıdır və WUF13-ün ölkədə keçirilməsi Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunun göstəricisidir.

Vurğulanıb ki, artan çağırışlar medianın da daha fəal və məsuliyyətli iştirakını zəruri edir.

Forum panel sessiyalarla davam edir.

visiontv.az

"İran heç vaxt danışıqlardan çəkinməyib. Biz onları həmişə alqışlamışıq, lakin yalnız məntiqə və sağlam düşüncəyə əsaslananları. Biz təzyiqi və zorla qəbul etdirilən şərtləri qəbul etmirik", - o deyib.

Möhseni-Eceinin sözlərinə görə, əgər İranın rəqibləri təhdidlərlə və döyüş meydanında öz məqsədlərinə çata bilməyiblərsə, bu, danışıqlar masası arxasında da alınmayacaq.

O əlavə edib ki, ABŞ və İsrailin İrana hücumu ilə əlaqədar Tehran hüquqi addımlarını beynəlxalq arenada davam etdirəcək. Bununla yanaşı, o vurğulayıb ki, İran ölkəyə edilən hücumlardan dəyən zərərin kompensasiya olunmasına çalışacaq.

Xatırladaq ki, fevralın 28-də  ABŞ və İsrail bir sıra şəhərlərə aviazərbələr endirərək İrana qarşı hərbi əməliyyata başlayıblar. Buna cavab olaraq İran İsrail ərazisinə raket zərbələri endirib və  ABŞ-nin Fars körfəzi ölkələrindəki hərbi bazalarına hücum edib.

2026-cı il aprelin 8-nə keçən gecə İran, ABŞ və onların müttəfiqləri iki həftəlik atəşkəs barədə razılığa gəliblər. Aprelin 11–12-də İslamabadda  Pakistanın vasitəçiliyi ilə İran və  ABŞ arasında danışıqlar keçirilib. Uzun çəkən müzakirələrdən sonra tərəflər görüşü razılaşma əldə etmədən başa vurublar. ABŞ  Prezidenti  Donald Tramp aprelin 22-də atəşkəs rejiminin müddətsiz xarakter daşıdığını elan edib.

Lakin saziş bağlamaq üçün Tehrana təzyiq vasitəsi kimi  ABŞ  İran limanlarının və Hörmüz boğazından keçidin blokadaya alındığını elan edib. İran, Hörmüzün Fars körfəzi ölkələrinə gedən gəmilər üçün artıq bağlandığını bildirib. Regiondakı vəziyyət isə dünya enerji böhranına səbəb olub.

visiontv.az

Bildirilir ki, SEPAH-ın İsrailə qarşı casusluq, təxribat və sui-qəsd planı vaxtında aşkar edilərək qarşısı alınıb.

Əməliyyatlar SEPAH-ın gizli sui-qəsd bölməsinin zabiti olduğu iddia edilən Əlirza Məhəmmədi tərəfindən idarə olunub. Onun “Meqdad Həsəni” təxəllüsü ilə fəaliyyət göstərdiyi qeyd edilir.

Məhəmmədinin əsas missiyası İsraildə və dünyanın müxtəlif bölgələrində yerləşən ABŞ hərbi bazaları haqda məlumat toplamaq, hədəfləri izləmək və casus şəbəkəsi qurmaq olub.

visiontv.az

Bildirilib ki, AQTA-nın  Şirvan-Salyan regional bölməsinin müfəttişləri Biləsuvar rayon Polis Şöbəsinin əməkdaşları ilə birgə aparılan reyd zamanı "Toyota Corolla" markalı avtomobilə baxış keçirib.

Yoxlama zamanı antisanitar şəraitdə polietilen kisələrdə saxlanılan 205 kq sümüksüz at əti aşkarlanıb.

Araşdırma zamanı at ətinin Biləsuvar rayonunun Bəydili kənd sakini Əzizov Məlik Sabir oğluna məxsus olduğu müəyyən edilib. Nümunələr götürülərək laborator müayinələrə cəlb olunub, at əti saxlanca verilib. Araşdırmalar davam etdirilir.

visiontv.az

“Bizə sizin keçmişiniz, yaşadığınız çətinliklər və tarixiniz göstərilir. Bu, bizim işimiz üçün, yaşadığımız ölkəni və onun tarixini daha yaxşı tanımaq baxımından çox faydalıdır. Buna görə bu səfəri çox müsbət qiymətləndirirəm. Düşünürəm ki, bütün həmkarlarım da buna görə minnətdardır”, - Qarafuliç vurğulayıb.

Qeyd edək ki, bu gün başlayan səfər çərçivəsində diplomatik korpusun nümayəndələri Xocalı Soyqırımı Memorialında və  Xankəndidə  Zəfər Parkında olublar.

visiontv.az

Məlumatlara əsasən, fars-molla terror rejimi ictimai etirazları və küçə aksiyalarını nəzarətdə saxlamaq üçün müxtəlif sosial və ideoloji vasitələrdən istifadə edir. Bunlara dini mərasimlərin təşkili, kütləvi tədbirlər, eləcə də müxtəlif ictimai kampaniyaların həyata keçirilməsi kimi addımlar daxil edilir.

Məlumatlara görə, ölkə daxilində iqtisadi və sosial gərginlik kəskin şəkildə artmaqdadır və əhali arasında narazılıq, ümidsizlik, rejimə etimadsızlıq və yorğunluq müşahidə olunur. Vətəndaşlar hesab edirlər ki, mövcud böhranlı və ağır vəziyyət və rejimin aqressiv siyasətləri bu şəkildə davam edərsə, hakimiyyətin daxili parçalanma ciddi şəkildə artacaq və uzunmüddətli böhranlara və hətta çöküşə səbəb olacaq. Çünkü insanlar artıq dalana dirəniblər və rejimin onları düşünəcəyinə güvənmirlər.

Sadiq İsabəyli

visiontv.az

Layihəyə əsasən, gömrük sərhədindən keçirilən malların pirat və ya kontrafakt hesab edilməsi barədə qərar qəbul edildikdə, həmin mallar şəxs tərəfindən öz seçimi ilə dərhal gömrük ərazisindən geri aparılır və ya məhv edilir, yaxud onlardan dövlətin xeyrinə imtina olunur.

Müzakirələrdən sonra qanun layihəsi səsverməyə çıxarılaraq birinci oxunuşda qəbul edilib.

visiontv.az

Onun sözlərinə görə, səfər WUF13-lə bağlıdır.

“Biz artıq bütün qonaqları qəbul etməyə hazırıq. Gələn həftə üçün WUF üzrə səlahiyyətli rəsmilərimizi, BMT Baş katibinin müavinini və BMT Habitat-ın icraçı direktorunu qəbul edəcəyik”, - Qarafuliç vurğulayıb.

visiontv.az

Bu, müqavimətin bəhrəsidir!

Biz 'sanksiyaya dözümlülük' mərhələsindən 'qlobal ehtiyacların təmin edilməsində istinad nöqtəsi' mərhələsinə çatmışıq".

visiontv.az

"Mədəniyyətlər körpüsü" nəşri  Heydər Əliyev Fondu, Vatikanın  Müqəddəs  Arxeologiya üzrə Pontifik Komissiyası və Azərbaycanın Müqəddəs Taxt-Tacdakı səfirliyi tərəfindən hazırlanıb. Kitabın ilk nüsxəsi Heydər Əliyev Fondunun prezidenti Mehriban Əliyevanın 2025-ci ilin oktyabrında Vatikana səfəri çərçivəsində Roma Papası XIV Leo ilə görüşü zamanı təqdim edilmişdi.

Təqdim olunan nəşr və sənədli filmdə Azərbaycan və Vatikan arasında əlaqələrin tarixi, iki dövlət arasında münasibətlərin inkişafında Ümummilli Lider Heydər Əliyevin 1997-ci ildə Vatikana ilk rəsmi səfərinin rolu, Azərbaycan və Müqəddəs Taxt-Tac ilə əməkdaşlıq, mədəniyyətlər və dinlərarası dialoqun genişlənməsinə yönələn qarşılıqlı rəsmi səfərlər barədə məlumat verilir. Həmçinin Heydər Əliyev Fondunun 2012-ci ildən Vatikanda həyata keçirdiyi layihələrin əhəmiyyəti qeyd olunur. Nəşr və sənədli filmdə Fondun Vatikanın Müqəddəs Arxeologiya üzrə Pontifik Komissiyası ilə katakombaların bərpası, Vatikan Apostol Kitabxanası ilə əlyazmaların rəqəmsallaşdırılması, Vatikan muzeylərində, eyni zamanda Müqəddəs Pyotr Kilsəsi və Müqəddəs Pavel Bazilikasında bərpa işləri, Müqəddəs Taxt-Tacın Bambino Gesu pediatrik xəstəxanası ilə əməkdaşlıq layihələri öz əksini tapıb.

Tədbir zamanı iki ölkə arasında əməkdaşlığın dərinləşməsi istiqamətində həyata keçirilən siyasətə və gorülmüş işlərə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə və Heydər Əliyev Fondunun prezidenti Mehriban Əliyevaya minnətdarlıq ifadə olunub.

Azərbaycanın Müqəddəs Taxt-Tacdakı səfiri İlqar Muxtarov bildirib ki, Heydər Əliyev Fondunun prezidenti Mehriban Əliyevanın təşəbbüsü ilə Fond tərəfindən indiyədək dünyanın müxtəlif regionlarında, o cümlədən Vatikanda mədəni və dini irsin qorunmasına yönələn çoxsaylı layihələr həyata keçirilib. Vurğulanıb ki, bu layihələr yalnız memarlıq abidələrinin bərpası ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda, bəşəriyyətin ortaq yaddaşına hörmətin ifadəsi, keçmişlə gələcək arasında mənəvi dialoqun qurulması və ümumbəşəri dəyərlərin gələcək nəsillərə ötürülməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Müqəddəs Arxeologiya üzrə Pontifik Komissiyasının prezidenti Pasquale Yakobone Heydər Əliyev Fondu ilə Vatikan arasında mövcud əməkdaşlığı yüksək qiymətləndirib. Bildirilib ki, Vatikanla əməkdaşlıq 2012-ci ildə imzalanmış ilk sazişlə başlayıb və sonrakı illərdə mərhələli şəkildə genişlənərək Müqəddəs Marselino və Pyotr katakombalarının, eləcə də Müqəddəs Sebastian katakombasının bərpası və ictimaiyyət üçün açılması ilə davam etdirilib. 2016-cı, 2018-ci və 2021-ci illərdə imzalanan sazişlər bu əməkdaşlığın daha da möhkəmlənməsinə və davamlı xarakter almasına töhfə verib.

Bildirilib ki, həyata keçirilən layihələr təkcə Roma və ya katolik kilsəsi üçün deyil, bütövlükdə bəşəriyyətin ortaq irsi hesab olunur və bu baxımdan qorunması, gələcək nəsillərə ötürülməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Diqqətə çatdırılıb ki, Heydər Əliyev Fondunun dəstəyi ilə həyata keçirilən bərpa və restavrasiya işləri nəticəsində yalnız abidələrin qorunması deyil, eyni zamanda elmi-tədqiqat və texnoloji sahədə də irəliləyişlər əldə olunub. Restavrasiya prosesində yeni metodların tətbiqi və əldə olunan nəticələr akademik araşdırmaların inkişafına da töhfə verib.

Apostol Kitabxanasının və Arxivlərinin rəhbəri Covanni Çezare Paqatzi çıxışında kitabxana və arxivlərin yalnız elmi-tədqiqat mərkəzləri deyil, eyni zamanda, müxtəlif mədəniyyətlər və xalqlar arasında dialoq yaradan mühüm platforma olduğunu vurğulayıb. Bildirilib ki, bu institutlarda qorunan sənədlər və əlyazmalar bəşəriyyətin ortaq yaddaşını əks etdirir və alimləri ümumi dəyərlər ətrafında birləşdirir.

Qeyd olunub ki, bu qurumlar Müqəddəs Taxt-Tacın birbaşa himayəsində olmaqla yanaşı, həm də "sülh məkanı" rolunu oynayır. Vurğulanıb ki, bu cür mədəniyyət ocaqlarına göstərilən dəstək əslində sülhə və qarşılıqlı anlaşmaya töhfə deməkdir.

Heydər Əliyev Fondunun icraçı direktoru  Anar Ələkbərov çıxışında Fondun tarixi abidələrin bərpası sahəsində fəaliyyətini və bu layihələrin həyata keçirilməsində Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın aparıcı rolunu qeyd edib. O vurğulayıb ki, Vatikanla əməkdaşlığın davamı olaraq, Vatikanın Müqəddəs Pavel Bazilikasında yerləşən dörd abidənin bərpası ilə bağlı yeni müqavilələr imzalanıb və yaxın gələcəkdə bərpa və restavrasiya olunmuş abidələrin yerli qurumların iştirakı ilə təqdimatı planlaşdırılır. Anar Ələkbərov, həmçinin qeyd edib ki, Heydər Əliyev Fondu yalnız Azərbaycanda deyil, dünyanın müxtəlif ölkələrində mədəni irsin qorunması istiqamətində layihələr həyata keçirir və bu sahədə fəaliyyətin genişləndirilməsi nəzərdə tutulur.

Daha sonra Heydər Əliyev  Fondunun yəhudilik, xristianlıq və İslam dinlərinə həsr edilmiş "Səmavi dinlər" layihəsi çərçivəsində ərsəyə gətirilmiş triptix xalça kompozisiyası nümayiş olunub. Hər üç xalça özündə fərqli dinləri və mədəniyyətləri simvollaşdırır, lakin bir araya gələndə insanlığın ortaq dəyərlərini – sülhü, mərhəməti və ədaləti ifadə edir. Layihə Azərbaycan mədəniyyətinin dərinliyindən gələn universal dəyərlərin, mədəni diplomatiya strategiyasının təcəssümüdür.

visiontv.az

Nümayəndə heyəti parkda quraşdırılmış lövhələr üzərində müharibənin gedişi barədə məlumatlar, o cümlədən azad olunmuş yaşayış məntəqələrinin adları, eyni zamanda, 2023-cü ildə keçirilmiş antiterror əməliyyatının nəticələrini əks etdirən məlumatlarla tanış olublar.

Qeyd edək ki, səfərdə ümumilikdə 62 ölkə və beynəlxalq təşkilatı təmsil edən 150-dən artıq səfir, diplomat, hərbi attaşe və digər nümayəndə iştirak edir. İki gün davam edəcək səfər zamanı qonaqlar  Xankəndi şəhərində, Xocalı, Şuşa və  Laçın rayonlarında olacaq, bölgədə aparılan yenidənqurma və bərpa işlərini yerində izləyəcək, həmçinin sosial və iqtisadi əhəmiyyətli obyektlərlə tanış olacaqlar.

visiontv.az

Tədbirdə rəhbərlik nümayəndələri, "Mossad" əməkdaşları, eləcə də İsrail Müdafiə Qüvvələrindən və digər təhlükəsizlik, kəşfiyyat qurumlarından nümayəndələr iştirak ediblər.

Bu il ölkənin təhlükəsizliyinə əhəmiyyətli töhfə verən, müxtəlif təhlükəsizlik və kəşfiyyat qurumları ilə yüksək səviyyədə koordinasiyanı əks etdirən 10 əməliyyat və layihə qeydə alınıb.

Bu layihələr arasında düşmənin qapalı strukturlarından strateji və taktiki kəşfiyyat məlumatlarının əldə edilməsi üzrə proseslər də var. Barneanın sözlərinə görə, bu əməliyyatlar İrana qarşı kampaniya çərçivəsində və şimal istiqamətində bir sıra addımların reallaşdırılmasını asanlaşdırıb.

visiontv.az

visiontv.az

Layihəyə əsasən, işəgötürən cinsindən asılı olmayaraq eyni və ya bərabər dəyərli müxtəlif işi yerinə yetirən işçilərə bərabər əməkhaqqı ödəməyə borcludur. İşin bərabər dəyərli olması əmək şəraiti, əmək funksiyasının xarakteri və qüvvədə olan vahid tarif-ixtisas sorğu kitabçalarında nəzərdə tutulmuş tarif-ixtisas xüsusiyyətləri nəzərə alınmaqla işəgötürən tərəfindən müəyyən edilməlidir.

Müvafiq olaraq “Gender (kişi və qadınların) bərabərliyinin təminatları haqqında” qanuna təklif olunan dəyişikliyə əsasən, əməkhaqqının yalnız eyni və ya oxşar işlərə görə deyil, bərabər dəyərli işlərə görə də ödənilməsi nəzərdə tutulur. Həmin Qanunun 9.1-ci maddəsinə əsasən “Cinsindən asılı olmayaraq bir iş yerində işləyən, eyni ixtisas dərəcəsinə malik olan, eyni iş şəraitində işləyən, eyni dəyərli işi yerinə yetirən işçilərə əməkhaqqı, həmçinin mükafatlar və işçini həvəsləndirmək məqsədilə ödənilən digər maddi ödənişlər eyni ödənilməlidir.

Qeyd edilən maddəyə əsasən eyni ixtisas dərəcəsinə, eyni dəyərə malik eyni işi görən kişi və qadınlara bərabər əməkhaqqı ödənilir. Bu anlayış bərabər dəyərli iş üçün bərabər əmək haqqı standartından daha məhduddur, çünki eyni dəyərə malik olan müxtəlif işləri yerinə yetirən kişilərə və qadınlara aid edilmir. Bununla əlaqədar olaraq 9.1-ci maddə yeni redaksiyada verilir.

Müzakirələrdən sonra qanun layihəsi səsverməyə çıxarılaraq üçüncü oxunuşda qəbul edilib.

visiontv.az

Bildirilir ki, bu dərsliklər ibtidai, orta və lisey şagirdləri arasında paylanır.

New York Post-un yazdığına görə, dərsliklərdən birində şagirdlərə belə bir tapşırıq verilir: müxtəlif İran raketlərinin adlarını araşdırmaq, onların sürətini yazmaq və xəritəyə əsasən bu raketlərin İsrail şəhərlərinə çatması üçün nə qədər vaxt lazım olduğunu hesablamaq.

visiontv.az

“Keçmişin bəzi xatirələrinə göz yuma bilmərik. Xocalı qurbanlarının əziz xatirəsinə ən dərin hörmətimizi bildirdik”, - Hikmət Hacıyev qeyd edib.

Qeyd edək ki, səfərdə ümumilikdə 62 ölkə və beynəlxalq təşkilatı təmsil edən 150-dən artıq səfir, diplomat, hərbi attaşe və digər nümayəndə iştirak edir. İki gün davam edəcək səfər zamanı qonaqlar  Xankəndi şəhərində, Xocalı, Şuşa  və Laçın rayonlarında olacaq, bölgədə aparılan yenidənqurma və bərpa işlərini yerində izləyəcək, həmçinin sosial və iqtisadi əhəmiyyətli obyektlərlə tanış olacaqlar.

visiontv.az

Dövlət  Sərhəd  Xidmətinin Sərhəd Qoşunları Komandanlığının “Göytəpə” sərhəd dəstəsinin xidməti ərazisində ümumi çəkisi 55 kiloqram 574 qram narkotik vasitənin İran İslam Respublikasından Azərbaycan Respublikası ərazisinə keçirilməsinin qarşısı alınıb.

Keçirilmiş sərhəd axtarışı və əməliyyat tədbirləri nəticəsində aprel ayının 23-də saat 17:25-də 23 kiloqram 300 qram, aprelin 26-da saat 14:45-də isə 32 kiloqram 274 qram narkotik vasitə marixuana aşkar olunaraq götürülüb.

Faktlar üzrə əməliyyat-istintaq tədbirləri davam etdirilir.

visiontv.az

Milli  Hidrometeorologiya  Xidmətindən  verilən xəbərə görə, Bakıda və  Abşeron yarımadasında hava şəraitinin dəyişkən buludlu olacağı, arabir tutulacağı, əsasən yağmursuz keçəcəyi gözlənilir.

Lakin səhər bəzi yerlərdə qısamüddətli az yağış yağacağı ehtimalı var. Mülayim cənub-qərb küləyi axşama doğru arabir güclənən şimal-qərb küləyi ilə əvəz olunacaq.

Havanın temperaturu gecə 10-13° isti, gündüz 16-20° isti olacaq. Atmosfer təzyiqi 760 mm civə sütunu, nisbi rütubət isə 60-70 % olacaq.

Azərbaycanın rayonlarında hava necə olacaq?

Azərbaycanın əksər rayonlarında havanın əsasən yağmursuz keçəcəyi, lakin gündüz bəzi dağlıq və dağətəyi rayonlarda yağıntılı olacağı gözlənilir. Ayrı-ayrı yerlərdə yağıntının qısamüddətli intensiv olacağı, şimşək çaxacağı, dolu düşəcəyi ehtimalı var. Ayrı-ayrı yerlərdə arabir duman olacaq. Mülayim qərb küləyi əsəcək.

Havanın temperaturu gecə 9-13° isti, gündüz 21-26° isti, dağlarda gecə 3-8° isti, gündüz 13-18° isti olacaq.

visiontv.az

Belə ki, sosial şəbəkələrdə yayılan görüntülər əsasında 17 aprel 2026-cı il tarixində Xidmət əməkdaşları tərəfindən Lənkəran Şəhər İcra Hakimiyyətinin, Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi  Agentliyinin, Lənkəran Rayon Polis Şöbəsinin, həmçinin Sütəmurdov bələdiyyəsinin nümayəndələrinin iştirakı ilə əraziyə baxış keçirilib.

SİMDNX-dan verilən məlumata görə, aparılan araşdırma zamanı müəyyən olunub ki, kəsim sexində istehsal prosesi nəticəsində yaranan tullantı suları heç bir təmizləyici qurğudan keçirilmədən torpaq məcralı axar vasitəsilə birbaşa Xəzər dənizinə axıdılıb.

Fakt üzrə  Xidmətin tabeliyində fəaliyyət göstərən Mərkəzi laboratoriyanın əməkdaşları tərəfindən müxtəlif nöqtələrdən su nümunələri götürülərək analiz edilib. Nəticələrə əsasən tullantı suların tərkibində çirkləndirici maddələrin miqdarının normadan artıq olduğu və suların təmizlənmədən dənizə axıdıldığı təsdiqlənib.

Aşkarlanmış qanun pozuntusu ilə əlaqədar olaraq, kəsim sexinin vəzifəli şəxsi barəsində  Azərbaycan Respublikasının İnzibati  Xətalar Məcəlləsinin müvafiq maddələrinə əsasən inzibati xəta haqqında protokol tərtib edilib və qanunvericiliyə uyğun müvafiq qərar qəbul olunub.

visiontv.az

Polisin mətbuat xidməti hadisə ilə bağlı araşdırmanın davam etdiyini açıqlayıb və vətəndaşları şübhəli fəaliyyətlə bağlı məlumat verməyə çağırıb.

visiontv.az

visiontv.az

Vətəndaşlar bayrağa nalayiq münasibət göstərən şəxsə irad bildirəndən sonra həmin gənc bayrağı öpərək üzrxahlığını bildirib.

Hadisə Sumqayıt şəhərində qeydə alınıb.

Görüntülərlə bağlı Sumqayıt Şəhər Polis İdarəsində araşdırma aparılır. Həmin şəxs barəsində məsuliyyət tədbiri görüləcək.

visiontv.az

Məsələnin mahiyyəti təkcə Kuba deyil. Səsvermə ABŞ xarici siyasətində prezidentin hərbi qərarları nə dərəcədə təkbaşına verə biləcəyi sualını gündəmə gətirir. Konqres formal olaraq müharibə elan etmək səlahiyyətinə malik olsa da, son onilliklərdə prezidentlər müxtəlif böhranlarda bu səlahiyyətin sərhədlərini genişləndiriblər.

Bu baxımdan Senatın qərarı Tramp administrasiyasına siyasi siqnal kimi oxunur: Kubaya qarşı mümkün sərt addımlar üçün hüquqi-siyasi meydan hələlik açıq qalır. Eyni zamanda, bu səsvermə ABŞ daxilində prezident səlahiyyətləri, hərbi müdaxilə və Konqres nəzarəti ətrafında qarşıdurmanın daha da dərinləşəcəyini göstərir.

visiontv.az

O bildirib ki, ümumilikdə tarixi abidələrə dəyən ziyan 700 milyon manatdan artıqdır: “Siyahıda olan 130-dan artıq abidə yoxlanışdan keçə bilməyib. Bunun səbəbi isə mina təhlükəsidir”.

Fariz Hüseynli, həmçinin, qeyd edib ki, son illər 700-dən artıq abidənin pasportlaşması həyata keçirilib: “Ölkə üzrə dövlət qeydiyyatına düşməyən 1400-dən artıq abidənin reyestrə daxil edilməsi üçün Ekspert Şurası yaradılıb. 761 abidə barəsində artıq müvafiq rəylər toplanılıb”.

visiontv.az

O bildirib ki, WUF13-də 40 əsas sessiya keçiriləcək.

Eldar Rəsulov vurğulayıb ki, təkcə URBAN sərgisi 35 min kvadrat metr ərazini əhatə edəcək.

“800-dən çox media nümayəndəsi akkreditasiyadan keçib və bu proses davam edir”, - o əlavə edib.\

visiontv.az

Hesabatda qeyd olunduğu kimi, bir sistemi devirmək üçün iki yol var: biri yuxarıdan, yəni elitanın və yüksək vəzifəli şəxslərin əli ilə, digəri isə aşağıdan, yəni xalq etirazlarını və etnik azlıqların silahlı qiyamını təşkil etməklə. İsrail hər iki yolu eyni vaxtda sınaqdan keçirmək qərarı verib. İranda rejim dəyişikliyi planı əvvəlki əməliyyatların təcrübəsi və İsrailin siyasi-hərbi rəhbərliyi arasında artan özünəinam əsasında formalaşıb. 2024-cü ilin sentyabrında Livan Hizbullahına, 2025-ci ilin iyununda isə İrana qarşı hərbi əməliyyatlar İsraildə strateji qərarların formalaşmasında həlledici rol oynayıb. Həmçinin Təl-Əvivdə belə bir təsəvvür olub ki, Vaşinqton bu planı tam şəkildə dəstəkləyəcək. Lakin əslində bu dəstək planın bütün mərhələlərində yetərincə sabit olmayıb.

visiontv.az

Deputat deyib ki, hətta öz yurisdiksiya coğrafiyasında belə nüfuzunu çoxdan itirmiş təsisat olan  Avropa Parlamenti ilə bağlı hər hansı siyasi prioritetimiz yoxdur: “Bu siyasi bataqlıq  Azərbaycandan əl çəkmək istəmir. Təbii ki, nə qədər uzaq durmağa çalışsaq da, suverenliyimizə qarşı növbəti siyasi təxribat olduğu üçün belə çirkab yuvalarını cavabsız buraxmaq olmaz. Avropa Parlamentinin 30 aprel 2026-cı il tarixli əsassız, kökündən yanlış və mövcud reallıqlardan uzaq “söz yığını” heç bir formada hüquqi sənəd adlana bilməz. Çünki özlüyündə bu "siyasi şantaj" hüquqa, beynəlxalq hüququn bir neçə fundamental prinsipinə və dövlətlərarası münasibətləri tənzimləyən sənədlərə birbaşa zidd mahiyyət daşıyır”.

Deputat  Elşən Musayev  Avropa Parlamenti ilə bütün əlaqələrin dayandırılmasını, Azərbaycanın  Avronest Parlament  Assambleyasından çıxmasını təklif edib.

Deputat  Zaur Şükürov qeyd edib ki, Avropa Parlamenti Ermənistanla bağlı “Ermənistanda demokratik dayanıqlığın dəstəklənməsi” adlı qətnamə qəbul edərək, növbəti dəfə Azərbaycanı hədəfə alıb: “Qətnamədə Azərbaycana qarşı müddəalar tamamilə əsassız, kökündən yanlış və mövcud reallıqlardan uzaqdır: “Avropa Parlamentinin regionda post-münaqişə dövründə normallaşma və sülh səylərini dəstəkləmək əvəzinə, qarşıdurma mövqeyi sərgiləməsi regiondakı sülh prosesinə və Azərbaycan-Avropa İttifaqı münasibətlərinə mənfi təsir göstərir”.

Parlamentin  İnsan hüquqları komitəsinin sədri  Zahid Oruc deyib ki, son 36 ildə Avropa Parlamentinin Ermənistan–Azərbaycan münaqişəsi və Qarabağ məsələsinə dair onlarla qətnaməyə nəzər saldıqda, Ukraynanın ərazi bütövlüyünü qətiyyətlə müdafiə edənlərin torpaqlarımızın işğalına necə haqq qazandırdıqlarını aydın görürük: “2020-ci ildə Vətən müharibəsində Qələbəmizdən sonra  AvroParlament məğlub dövlətlərin tribunasına çevrilərək, İrəvan hakimiyyətinin dilə gətirmədiyi abidə, qayıdış və xristian irsinin qorunması mövzusu altında ölkəmizə qarşı hücumlarının intensivliyini gücləndirirlər. Hərbi əsirlər adı altında keçmiş işğalçıları diriltmək istəyi aşkar ortadadır. Onları siyasi məhbus elan etsələr təəccüblənmərik. Avroparlamentdə 3-cü Reyxə, Nürmberqdə mühakimə olunanlara bəraət tələb edərdilər. Son 35 ildə ilk dəfə  AZAL təyyarəsi İrəvana gedib-təhlükəsiz şəraitdə Baş nazirinin müavini prezidentin tapşırığı ilə sülh prosesi çərçivəsində sərhəd xəttini razılaşdırırlar. Belə bir vaxtda, barışa və təhlükəsizliyə qarşı fəallaşan qüvvələr Qələbəmizdən qisas almağa çalışırlar”.

Milli  Məclisin Beynəlxalq münasibətlər və parlamentlərarası əlaqələr komitəsinin sədri  Səməd Seyidov qeyd edib ki, Avropa Parlamenti 2015-ci ildə də Azərbaycana qarşı heç bir çərçivəyə sığmayan qətnamə qəbul etmişdi: “Azərbaycan Parlamenti 2016-cı ildə bu qurumla bütün əlaqələri kəsmişdi. Ancaq  Azərbaycan sonradan konstruktiv və humanist addım atıb, əlaqələri bərpa etdi. Onlar xahiş etmək yox, yalvarırdılar. Onlar hətta rəsmi sənəd təqdim etmişdilər ki, bir daha belə şeylər etməyəcəklər. Buna görə də  Azərbaycan Parlamenti öz qərarını dəyişdi və əməkdaşlığa yenidən başladı. Ondan sonra isə  Azərbaycan əleyhinə 13 qətnamə qəbul edildi. Hər bir uğur  Avropa Parlamentində  Azərbaycan əleyhinə bir qətnamə ilə müşahidə edilib”.

visiontv.az

Beynəlxalq  Qırmızı  Xaç Komitəsinin regionumuzda həyata keçirdiyi humanitar fəaliyyətlər müzakirə edilib, Azərbaycanın bu addımlara göstərdiyi dəstəyin önəmi vurğulanıb.

Nazir  Ceyhun  Bayramov regionda gərginlik və hərbi əməliyyatlar fonunda  Azərbaycanın hər zaman humanitar prinsiplərə sadiq qaldığını, o cümlədən İranda hərbi əməliyyatların davam etdiyi dövrlərdə bu ölkəyə humanitar yardımların göstərildiyini diqqətə çatdırıb.

Müasir dövrdə silahlı münaqişələrin əsasən mülki əhali üçün ağır nəticələr doğurduğu bildirilərək, beynəlxalq ictimaiyyətin bu istiqamətdə səylərinin artırılmasının vacibliyi qeyd edilib. Bu kontekstdə, Azərbaycanın beynəlxalq hüquqa və beynəlxalq humanitar hüquqa verdiyi önəm, habelə bu prinsiplərə daim riayət etdiyi xüsusi vurğulanıb.

Görüşdə həmçinin post-münaqişə dövründə regionumuzda sülh və sabitliyin bərqərar olunması istiqamətində atılan addımlar müzakirə edilib. Nazir Ceyhun Bayramov Azərbaycan ilə Ermənistan arasında sülh gündəliyinin irəlilədilməsi və qarşılıqlı etimadın gücləndirilməsi istiqamətində görülən işlər barədə qarşı tərəfə məlumat verib.

Görüş zamanı qarşılıqlı maraq doğuran digər məsələlər ətrafında da fikir mübadiləsi aparılıb.

visiontv.az